KRONİK SORUNUMUZ TRAFİK KAZALARI
Ülkemizin kronik sorunlarından birisi de trafik kazalarıdır. Yine bir Kurban Bayramı sonrası açıklanan verilere göre kronik olarak kalmaya devam edecek gibi görünüyor.
Kronik nedir: Burada kullanacağımız anlama göre; ‘’Uzun süredir bir çözüm getirilmemiş.’’ demektir. (TDK Türkçe Sözlük)
Aslında çözüm getirilmemiş de diyemeyiz. Çözüm getiriliyor ya da getirilmeye çalışılıyor. En son Karayolları Trafik Kanunu’nda cezalarının arttırılmasıyla beraber kaza sayısında %16’lık bir düşüş görüldü. Buna göre;
Makas atmada yüzde 92,6
Dur ihtarına uymamada yüzde 65,3
Hız ihlalinde yüzde 37,9
Ehliyetsiz araç kullanmada yüzde 30,3
Cep telefonu ihlalinde yüzde 26,6
Kırmızı ışık ihlalinde yüzde 9,9 azalma yaşandı.(1)
Ancak trafik cezalarının caydırıcılığının arttırılmasıyla beraber şahsen daha da düşmesini beklediğim trafik kaza ve ölüm oranı yine de yüksek sayılır. Bu seneki Kurban Bayramı tatilinin 9 güne çıkarılması da ölüm oranının artmasında etkili oldu diyebilirim. Çünkü ne zaman bayram tatilleri dokuz gün olsa kaza ve ölüm sayısı yükseliş gösteriyor.
İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, Kurban Bayramı tatili (23–31 Mayıs 2026) boyunca trafik kazalarında 70 kişinin hayatını kaybettiğini açıkladı.
Son yıllarda 9 günlük tatil uygulanan Kurban Bayramlarında trafik kazalarında hayatını kaybeden vatandaşlarımızın sayısı:
2016: 117
2018: 148
2021: 87
2023: 110
2024: 71
2026: 70
Görüldüğü gibi 2026 yılı Kurban Bayramı, 9 günlük tatil uygulanan Kurban Bayramları içerisinde en düşük can kaybının yaşandığı yıl olmuştur.(2)
Bu bayramda trafikte 66 bin 481 kolluk görevlisinin görev aldığını ve sıkı denetimleri göz önüne aldığımızda ölüm ve kaza oranının daha da az olması gerektiğini düşünüyorum.
9 gün tatil olmayan Kurban Bayramlarında ölüm oranı daha az olmuş. Mesela 2025 yılı Kurban Bayramı’nda 44 kişi hayatını kaybetmiş. Bunun da %48’i hız ihlalinden.(3)
Şehirlerarası yollarda neredeyse duble olmayan yol yok. Tek yönlü şehirlerarası yollar varsa da onlarda da zaten trafik yoğunluğu yok. Ayrıca trafiğin yoğun olduğu yollardaki hız koridoru uygulamaları da ülke genelinde yaygınlaştı.
Ancak trafik kazaları konusu sadece uzun bayram tatillerindeki kazalardan ibaret değil. Bayramlar haricinde de kazalar oluyor ve çok can kaybı yaşanıyor.
Karayolları trafik kaza istatistikleri, 2016 – 2025
Yıl Kaza Sayısı Ölüm* Yaralı
2016 1 182 491 7 300 303 812
2017 1 202 716 7 427 300 383
2018 1 229 364 6 675 307 071
2019 1 168 144 5 473 283 234
2020 983 808 4 866 226 266
2021 1 186 353 5 362 274 615
2022 1 232 957 5 229 288 696
2023 1 314 136 6 548 350 855
2024 1 444 026 6 351 385 117
2025 1 549 574 6 035 403 937(4)
(*Trafik kazasında yaralanıp sağlık kuruluşuna sevk edilenlerden kazanın sebep ve tesiriyle 30 gün içinde hayatını kaybedenler ölüm sayısına dahildir.)
İstatistiklerde sadece ölü ve yaralı sayıları görülmekte. Bir de işin ekonomik boyutu var tabii.
Karayolları Trafik Kanunu’nda bu sene yapılan ceza artırımının bu sayıları ne kadar etkileyeceğini ise yıl sonunda hep beraber göreceğiz. Yine de trafik kazaları ve ölümler Avrupa ortalamasının çok çok üzerinde.
Mesela 2020 yılında bazı Avrupa ülkelerindeki kaza sayıları şu şekildedir:
Almanya 2 719
Fransa 2 706
Polonya 2 491
İtalya 2 395(5)
Görüldüğü gibi ülkemizdeki trafik kazalarında ölüm sayısı Avrupa’ya göre oldukça fazladır.
Trafik kazalarında ölümlerin bir türlü düşmemesinin bir sebebi de son yıllarda artan motosiklet sayısı ve buna bağlı olarak da motosiklet kazalarındaki artış olduğunu da söyleyebiliriz.
Son beş yılda motosiklet sayısı yaklaşık yüzde 78 artarken motosikletli kazalar yüzde 170 arttı.
2002 yılında trafiğe kayıtlı motosiklet sayısı 1 milyon 46 bin 907 idi.
2010'da bu sayı 2 milyon 389 bin 488'e,
2015'te 2 milyon 938 bin 364'e,
2020'de 3 milyon 512 bin 576'ya yükseldi.
Artış 2020 sonrasında hızlandı. 2023 yılında motosiklet sayısı 5 milyon 79 bin 396,
2024'te 6 milyon 261 bin 927,
2025 Eylül itibarıyla ise 6 milyon 946 bin 540 olarak kaydedildi.
Böylece motosiklet sayısı son beş yılda yaklaşık 3 milyon 600 bin arttı. 2025 Eylül sonu itibarıyla trafiğe kayıtlı 33 milyon 20 bin 263 taşıtın yaklaşık beşte birini motosikletler oluşturdu.
2021'de 777 olan motosiklet sürücüsü ölümü, 2022'de 791'e, 2023'te 1014'e, 2024'te ise 1228'e yükseldi. Kazaların çoğunda ölümle sonuçlanan çarpışmalar şehir içi kısa mesafe sürüşlerde gerçekleşti.(5)
İncinebilir yol kullanıcıları toplam ölümlerin %44,4'ünü oluşturdu. Daha önce pek duymadığımız bir kavram olan incinebilir yol kullanıcıları; motorlu taşıtlar karşısında ciddi hiçbir güvenlik tedbiri bulunmayan yayalar ile motosiklet, bisiklet ve elektrikli skuter sürücülerini ifade etmektedir.
İncinebilir yol kullanıcıları için 2025 yılındaki ölü sayısı 2 bin 680, yaralı sayısı ise 183 bin 840 olarak gerçekleşti. 2025 yılındaki trafik kazalarında gerçekleşen toplam ölümlerin %44,4'ü, toplam yaralananların ise %45,5'i incinebilir yol kullanıcılarından oluştu.
Belki de önümüzdeki yıllarda motosiklet kazaları diğer taşıt kazalarını da geçebilir. Çünkü kurye motorlarında ve özel motor kullanımında motor sayıları artmaya devam ediyor.
Ancak;
Konumuzun en önemli yanı şudur ki: Trafikte kazaya sebep olan kusurlar içinde sürücü kusurları ilk sırada yer alıyor. Hem de çok açık bir farkla.
Yıllar Sürücü% Yaya%
2015 89,30 8,80
2016 89,57 8,73
2017 89,87 8,48
2018 89,46 8,44
2020 88,34 7,04
2021 87,06 8,20
2022 86,84 9,45
2023 88,90 9,02
2024 90,06 8,23(7)
Görüldüğü gibi… Her ne kadar araç sayısının fazla olmasını ya da motor sayısının artmasını bahane etsek de kazaların asıl sebebi sürücü kaynaklı. O halde sürücü konforunu sağlamak için bazı kolaylıklar sağlanabilir.
Bu konuda elimde yetki olsa yapacağım ilk uygulama emniyet kemeri takmayı zorunlu olmaktan çıkarmak olur. KTK 78/1-a maddesini kaldırırım. Çünkü bizim insanımız genel olarak pek sıkıya gelemez. Haliyle bazı sürücüler emniyet kemeri taktığında ‘’darlanıyor.’’ Şoför olarak direksiyona ‘’rahat’’ oturamayınca da gergin ve asabi olabiliyor. En iyisi bırakalım emniyet kemerini kim takarsa taksın.
Haaa…! Emniyet kemeri takmadığı için ölürse de Allah rahmet eylesin derim. Herkes kendi canını kendi düşünsün.
Yine elimde yetki olsa yapacağım bir uygulama da otoyollardaki hız sınırlarını kaldırmak ya da limiti arttırmak olur. Şu an için uygulanan limit 130 km. O da otomobiller için. Hem para verip otoyola gireceksin hem de hız limitine uyacaksın. Bu da sürücüleri psikolojik olarak olumsuz etkileyecektir. Etkiliyor da. Çünkü sürücüler varacağı yere daha erken gidebilmek için otoyola giriyor. Mevcut uygulamayla 75 model bir Anadol ile son model bir Mercedes’i aynı kefeye koymuş oluyorsunuz. Eşitlik derseniz tamam ama hiç de adil değil.
Hız limiti kaldırılmasa bile en azından arttırılabilir diye düşünüyorum. Şu an limit 130 km. ise bu 230 km’ye çıkarılabilir mesela.
Haaa…! Yüksek hızla gittiği için ölürse de Allah rahmet eylesin derim. Herkes kendi canını kendi düşünsün.
Eğer sürücülerin direksiyondaki ‘’konforunu’’ arttırırsak belki trafik kazalarını düşürebiliriz. Hemen olmaz demeyin Deneyebiliriz. Baktık olmuyor, vazgeçeriz.
Kalın sağlıcakla
Hakan ÖZGEN
3 Haziran 2026
KAYNAKLAR
(1)https://www.ensonhaber.com/trafik-cezalarinda-artis-kazalari-dusurdu-h1530172
(3)https://www.instagram.com/p/DKuXP38od8x/
(4)https://veriportali.tuik.gov.tr/tr/press/58133
(5)https://tr.euronews.com/2022/01/08/turkiye-nin-2021-trafik-kaza-raporu-2-bin-422-kisi-oldu-en-az-can-kay-ardahan-da
(7)https://www.kgm.gov.tr/SiteCollectionDocuments/KGMdocuments/Trafik/Trafik-kaza-ozetbilgi.pdf