GENÇLERİ VE ÇOCUKLARI ELEŞTİRMEK KOLAY
Ülkede uzun bir süredir yetişkin insan ahlak problemi var.
Daha kötü olan ise bu problem her gün daha da büyüyor.
Evde ya da dışarıda herhangi bir ortamda bu problemlere sıklıkla şahit oluyoruz. Acı veren yanı ise çözüm yerine çözümsüzlük daha fazla keyif veriyor bu insanlara sanki. Çünkü kimsede bu konuda bir çözüm adımı atılmıyor. Israrla sorunlu davranışların yenilendiğini görüyoruz.
Bu sözlerin dini ya da ahlaki bir temele göre ifade ediliyor gibi düşünülmesin. Tamamen insan olarak doğmak ve insanca yaşama temeli üzerinde ifade ediyorum.
Kafamızı çevirdiğimiz her yönde saldırganlık, cinayet, dolandırıcılık, teşhircilik, bahis, ikiyüzlü davranış, yalan vb. çok sayıda olayla karşılaşıyoruz.
Başta anne baba olmak üzere eğitimci ve bu konularda sorumluluk hisseden her birey ise acı çekiyor. Çünkü bu zararlı konuların aktörleri yetişkin insanlar oluyor. Onlara olumlu anlamda birkaç söz söylemeye niyetlenmeniz bile sizi olayın bir oyuncusu haline getirebiliyor. Mesela trafikte sinyal vermeyen bir sürücüye gayet dostane şekilde yapacağınız bir uyarı sonucunda kendinizi bir olayın içinde bulabiliyorsunuz. Ya da TV de yayınlanan sorunlu bir içerik hakkında yaptığınız şikâyetin hiçbir yaptırım görmemesi toplumsal değerlere sahip olan vicdanınızda derin yara açabiliyor. Hepsi bununla bitmiyor tabiki.
Yardım kuruluşu görüntüsü altında ve yardım meleği sıfatlarıyla ortaya çıkan kişi ve kurumların profesyonel dolandırıcılık faaliyetlerini görmek, siyaseten de olsa dün ak dediğine bugün kara deyip hiçbir açıklama yapma ihtiyacı hissetmeden saf değiştirmek, bahis bahis diye diye ortalığın yıkılmasına rağmen bu konudaki temizlik çalışmalarının hep sınırlı kaldığını görmek inanın bizi çok sert şekilde değiştiriyor.
Sözlerim siyasi hiçbir kaygı ya da tarafgirlik fikriyle ortaya çıkmıyor. Bizi insan yapan duyguların şahsi ve toplumsal etkileri üzerinden ifade ediyorum.
Bu konulara duyarlı yaklaşmak da duyarsız davranmak da fayda ve zararlar içeriyor. Fayda dediğime bakmayın yine de. Aslında fayda kısmı göreceli.
Faydası toplumsal sorunlara sırtını dönmeyi, başının ağrımamasını, komşu açken tok yatmayı, bireysel bir hayat sürmeyi getiriyor. Bunlar fayda mı şimdi. Maalesef kimine göre evet. Daha kötüsü bu davranışlara yatkın olmayanların ise hor görülmesi ve bu şekilde davranmaya davet edilmesi denebilir.
Dikkat edelim, her defasında yaş olarak küçüklere karşı bazı suçlamalar yapıladurur. Biz böyle değildik, biz büyüklerimize böyle yapmazdık, gençlik bozuldu gibi cümleler söylenir durur. Peki siz söyleyin yukarıda saydığım olayların kaçından çocuk ve gençler sorumlu?
Aynanın karşına geçme zamanı aslında baya geride kaldı. Artık kendimizi silkelemeli ve hareket etmeliyiz. Hep unutuyoruz ama şu cümle çok gerçek:
Çocuklar bizi taklit ediyor.
Evet çocuklar ve gençler yetişkinlere bakarak hareket ederler. Temel davranış şekillerini büyüklerden öğrenirler. Büyükler arasında normal görülen anormal davranışların sıklaşması çocukları da değişime zorluyor.
Çöpü yere atan yetişkin, komşusuna kötülük yapan yetişkin, trafik kuralına uymayan yetişkin, hastanede muayene sırasında öne geçmeye ve diğerlerinin haklarına riayet etmeyen yetişkin, izmariti öylece yere bırakan yetişkin, sinkaflı konuşan yetişkin, akşama kadar aile içi geçimsizlikleri büyük merakla seyreden yetişkin, sosyal medyaya tuhaf tuhaf video çekerek yükleyen yetişkin, çürük meyve sebzeyi müşteriye yutturmaya çalışan yetişkin bir zahmet çocuk ve gençleri eleştirmesin.
Bu kadar yanlış davranışı gözlemleyen yetişkin bırakın da biraz bozulsun. Melek değil sonuçta. Çocuk da insan. Etkiye herkesten çok açık.
Düzeltmek için ne yapacağız peki? Yazı biraz uzun oldu. İkinci kısmına sonra bakarız.
Muhammet Köksal
19.07.2026