"Geçmişe Vefa", "Vezirköprü'de Tarih ve Modernizm El Ele"

Vezirköprü’de 400 Yıllık Tarihe Vefa: Geçmiş ve Bugün Aynı Bahçede Buluştu

Ahmet SEVEN

Samsun’un tarihi ve kültürel zenginlikleriyle öne çıkan ilçesi Vezirköprü, asırlık miraslar ile modern yaşamı bir arada yaşatmaya devam ediyor. İlçede bulunan ve Köprülü Mehmet Paşa döneminden günümüze uzanan tarihi açık hava mescidi kalıntıları, yanı başında yükselen yeni camiyle birlikte Vezirköprü halkının kadirşinaslığını gözler önüne seriyor.

17. Yüzyıldan Kalan Miras: Köprülü Mehmet Paşa’nın Emaneti

Vezirköprü’de halk arasında genellikle Namazgâh veya Abdulgani Camii olarak bilinen tarihi alanın geçmişi tam 400 yıl öncesine, Osmanlı’nın duraklama dönemine yön veren ünlü Sadrazam Köprülü Mehmet Paşa dönemine dayanıyor. Yaklaşık 1654 yılında bir açık hava mescidi (namazgâh) olarak inşa ettirilen bu yapı, yüzyıllar boyunca bölge halkının ibadet merkezi ve bir araya gelme noktası oldu.

Depremle Sarsılan, Ahşapla Yeniden Hayat Bulan Tarih

Asırlara meydan okuyan tarihi yapı, 1906 yılında meydana gelen büyük depremde ne yazık ki tamamen yıkıldı. O büyük afetten geriye sadece yapının taş minber ve mihrabı ayakta kalabildi. Ancak Vezirköprü halkı, paşanın emanetini kaderine terk etmedi. Depremin izlerini silmek ve ibadeti sürdürmek isteyen mahalle sakinleri, 1915 yılında yıkılan caminin hemen yanına tamamen ahşaptan yeni bir cami inşa ederek tarihi alanı yeniden canlandırdı.

Geçmiş ve Gelecek Aynı Avluda: Muhteşem Uyum

Zamanın ihtiyaçlarına cevap verebilmek adına, 1996 yılında yapımına başlanan ve 2002 yılında tamamlanan modern büyük cami de yine aynı bahçede yükseldi. Bugün aynı avluya giren vatandaşlar ve ilçeyi ziyaret eden turistler, büyüleyici bir manzara ile karşılaşıyor. Bir tarafta modern mimarisiyle günümüz camisi, diğer tarafta ise 17. yüzyıldan bugüne ulaşan ve koruma altına alınan tarihi namazgâh kalıntıları yan yana arz-ı endam ediyor.

Vezirköprülülerden Büyük Kadirşinaslık Örneği

Tarihi kalıntıların modern inşaat sürecinde zarar görmemesi ve aslına uygun şekilde muhafaza edilmesi, Vezirköprü halkının geçmişine ve atalarına olan vefasını bir kez daha kanıtlıyor. Yeni caminin gölgesinde korunan eski esere gösterilen bu özen, hem kültürel mirasın korunması adına hem de bölge turizmi açısından takdir toplayan tam bir "kadirşinaslık örneği" olarak parmakla gösteriliyor.